PHP2Shell: دو آسیبپذیری بحرانی اجرای کد در PHP که با کمک هوش مصنوعی ساخته شد
دو نقص بحرانی با امتیاز ۹٫۲ در هسته PHP اجرای کد از راه دور را بدون احراز هویت ممکن میکند. وصلهها منتشر شده و سوءاستفاده فعال گزارش شده است.
در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۹ مهر ۱۴۰۵) توسعهدهندگان PHP وصله دو آسیبپذیری بحرانی را منتشر کردند که در مجموع «PHP2Shell» نام گرفتهاند. به گفته پژوهشگران شرکت امنیتی Wiz که این نقصها را پیدا کردهاند، مهاجم بدون احراز هویت میتواند به اجرای کد از راه دور برسد. به گزارش The Register، کد اثبات مفهوم منتشر شده و سوءاستفاده در دنیای واقعی هم دیده شده است.
چه اتفاقی افتاده است
دو شناسه CVE-2026-109618 و CVE-2026-109619 با امتیاز CVSS برابر ۹٫۲ ثبت شدهاند. اولی به باگ use-after-free در بخش unserialize مربوط به upload-progress برمیگردد و دومی به use-after-free در backtrace خطای مرگبار، همراه با type confusion در OPcache. هر دو در هسته خود PHP هستند، نه در یک برنامه خاص مثل وردپرس.
به گفته Wiz، مهاجم با درخواستهای multipart POST و داده نادرست نشست، در حین پردازش درخواست خطای کمبود حافظه ایجاد میکند. این کار وضعیت داخلی PHP را برای درخواستهای بعدی خراب میکند و در نهایت به اجرای کد میرسد. پژوهشگران گفتهاند اجرای کد را روی وردپرس، دروپال و جوملا نشان دادهاند و هر نسخه PHP از ۵٫۴ به بعد دستکم به یکی از این دو نقص آسیبپذیر است.
طبق گزارش The Register، نسخههای آسیبپذیر در شاخههای فعلی ۸٫۲ تا ۸٫۵ هستند و وصلهها در PHP 8.5.12، 8.4.27، 8.3.36 و 8.2.35 آمدهاند. استقرارهای PHP-FPM، Apache mod_php، php-cgi، FrankenPHP و LiteSpeed را در معرض خطر دانستهاند. خطر برای mod_php بیشتر است، چون حمله پیش از رسیدن به کد برنامه اجرا میشود.
نکات کلیدی
- شناسهها: CVE-2026-109618 و CVE-2026-109619، امتیاز ۹٫۲
- بدون نیاز به احراز هویت
- نسخههای وصلهشده: 8.5.12، 8.4.27، 8.3.36 و 8.2.35
کشف با کمک هوش مصنوعی و زمانبندی افشا
نکته برجسته ماجرا روش کشف است. Wiz میگوید با ترکیب چند مدل پیشرو هوش مصنوعی هم نقصها را پیدا کرده و هم اکسپلویت ساخته است. به گفته این شرکت، ساخت اکسپلویت نیازمند زنجیرهکردن چند ضعف و تطبیق با چیدمان حافظه هر هدف بود و یک پژوهشگر کاری را در یک هفته انجام داد که پیشتر ماهها کار یک تیم بسیار مجرب میطلبید. این ادعا از طرف خود شرکت است و مستقل راستیآزمایی نشده.
بر اساس خط زمانی Wiz، کشف اولیه ۱۹ اوت بود و اجرای کد روی دروپال و وردپرس تا ۲۱ اوت تأیید شد. گزارش به تیم امنیتی PHP در ۲۴ اوت رفت، کار روی وصله از ۲۱ سپتامبر شروع شد و وصلهها همراه با افشای عمومی در ۲۱ اکتبر منتشر شدند. به گفته Wiz، ارائهدهندگان ابری و CDN پیش از افشا قوانین WAF آماده کرده بودند.
نکات کلیدی
- گزارش به تیم PHP: ۲۴ اوت ۲۰۲۶
- انتشار وصله و افشای عمومی: ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶
واکنشها و توصیهها
به گزارش The Register، تیم watchTowr از سوءاستفاده در دنیای واقعی خبر داده است. چند سایت دولتی و پارلمانی در اروپا، از جمله خدمات دولتی فنلاند و سایتهای پارلمان هلند، و نیز سازمان noyb بهعنوان اقدام احتیاطی موقتاً آفلاین شدند. تیم PHP توصیه کرده فوراً بهروزرسانی کنید و CERT-EU گفته اگر وصله ممکن نیست، برنامههای متصل به اینترنت را تا زمان وصله ایزوله کنید.
Wiz برای تشخیص حمله این نشانهها را پیشنهاد میکند: درخواستهای multipart غیرعادی که با خطای محدودیت حافظه دنبال میشوند، خطاهای مکرر HTTP 500، کوکیهای PHPSESSID مخدوش و ریاستارتهای بیدلیل worker های PHP.
نکات کلیدی
- ارتقا به نسخه وصلهشده مهمترین اقدام است
- تا زمان ارتقا، WAF و ایزولهسازی سرویسهای عمومی کمک میکند
- لاگها را از نظر خطای حافظه و ریاستارت workerها بررسی کنید
چرا برای برنامهنویسها مهم است
PHP پشت بخش بزرگی از وب، از وردپرس تا فروشگاهساز و سیستمهای سفارشی، قرار دارد و Wiz حدود ۷۰ درصد وبسایتها را در دامنه اثر میداند. چون ایراد در خود زبان است، بهروزرسانی افزونه یا پوسته کمکی نمیکند و باید خود PHP روی سرور ارتقا یابد. این بهویژه برای میزبانیهای اشتراکی و سرورهایی که نسخه PHP را از بستههای توزیع میگیرند اهمیت دارد، چون باید منتظر بسته وصلهشده توزیع ماند و نسخه فعلی را بررسی کرد.
برای مدیران سایتهای ایرانی هم موضوع مهم است. دسترسی به بستههای رسمی و مخازن ممکن است کند یا محدود باشد، پس بهتر است همین حالا نسخه نصبشده را بررسی و برای بهروزرسانی از آینههای معتبر اقدام کنید. همچنین بحث گستردهتر این است که هوش مصنوعی فاصله بین «نقص نظری» و «اکسپلویت عملی» را کوتاه میکند و زمان مناسب برای وصلهکردن کوتاهتر میشود.
جمعبندی
PHP2Shell نشان میدهد نقصهای قدیمی در هسته نرمافزارهای پرکاربرد با ابزارهای هوشمند سریعتر به اکسپلویت تبدیل میشوند. وصلهها منتشر شده و سوءاستفاده فعال گزارش شده است. نسخه PHP را بررسی کنید و در صورت نیاز فوراً ارتقا دهید.
منابع
- PHP2Shell: AI uncovers critical RCE in PHP (Wiz)wiz.io
- PHP devs publish critical bug fix as site owners warned: Pull 'em offline if you're unpatched (The Register)theregister.com
این خبر بر اساس منابع بالا به فارسی بازنویسی و خلاصه شده است؛ برای جزئیات کامل به منبع اصلی مراجعه کنید.